Vespasianus, detail

Body Language podcasts en audioverhalen

Vanaf uw bank meer te weten komen over het lichaam in de middeleeuwse kunst? Op deze pagina vindt u twee soorten audio-opnames bij de tentoonstelling Body Language.

1. Interessante podcasts van lezingen die in het kader van Body Language zijn gegeven. De lezingen zijn mogelijk gemaakt door de Vereniging Vrienden van Musuem Catharijneconvent.

2. Verdiepende audiofragmenten die in de tentoonstelling bij kunstwerken te beluisteren waren.

Lezing: The making of Body Language

Door Annabel Dijkema

Meer dan twee jaar werkte conservator Annabel Dijkema aan de tentoonstelling Body Language. Het lichaam in de middeleeuwse kunst. Welke keuzes maakte zij? In deze lezing vertelt zij over de totstandkoming van deze fascinerende expositie.

Deze lezing is opgenomen op 29 september 2020. Het is een geluidsopname zonder beeld.

Lezing: Heilig haar

Door Wendelien van Welie

Haar.. In de middeleeuwen vonden ze het maar vies. Tegelijkertijd was men er ook door gefascineerd. In de hoge middeleeuwen zien we heilige vrouwen afgebeeld worden als wildevrouwen: in harige pakjes. Christus wordt weergegeven met oksel- en schaamhaar. Hoe zat dit? Wendelien van Welie, Gastconservator van Body Language. vertelt u er meer over.

De lezing is opgenomen op 2 oktober 2020. Het is een geluidsopname zonder beeld.

Lezing: Mystieke devotie rondom het lichaam van Christus

Door Paul Bröker

Paul Bröker, voormalig directeur van Helikon, laat in deze lezing zien dat er in de middeleeuwen veel nieuwe thema’s in de beeldende kunst ontstaan waarover de Bijbel niet spreekt, maar die het lijden van Jezus nog sterker invoelbaar maken. Het getormenteerde lichaam van Jezus kwam centraal te staan.

Deze lezing vond plaats op 9 oktober 2020. Het is een geluidsopname zonder beeld.

Lezing: Concentratie en kijken naar kunst

Door Stefan van der Stigchel

De kunstwerken in Body Language dienden in de middeleeuwen als hulpmiddel bij meditatie en gebed. Dit vroeg om concentratie. Hoe gaan we tegenwoordig met concentratie om?

Deze lezing is opgenomen op 13 oktober 2020. Het is een geluidsopname zonder beeld.

Lezing: Vroegchristelijke denkers over het lichaam

Door Rens Tacoma

Het denken over het lichaam was in de middeleeuwen sterk beinvloed door de opvattingen van vroegchristelijke denkers. Aan de hand van de ideeën van de extreem invloedrijke Augustinus (354-430) vertelt Rens Tacoma, onderzoeker oude geschiedenis aan de Universiteit Leiden, hier meer over.

Deze lezing is opgenomen op 20 oktober 2020. Het is een geluidsopname zonder beeld.

Lezing: Eten voor je zielenheil

Door Manon Hensen

Culinair kunsthistoricus Manon Hensen geeft met deze lezing een inkijkje in de middeleeuwse keuken. Daarbij gaat ze in op de vragen hoe bepalend religie voor voedselkeuzes was, hoe voeding gebruikt werd om gezond te blijven en ziektes te behandelen en hoe dit soms tot extreme gerechten leidde.

Deze lezing is opgenomen op 25 oktober 2020. Het is een geluidsopmane zonder beeld.

Lezing: Borst is best

Door Wendelien van Welie

Maria die melk uit haar borst spuit, of haar ontblote borst bij het Laatste Oordeel aan Christus toont. In onze ogen hoogst merkwaardig! Deze lezing plaatst vele wonderlijke middeleeuwse afbeeldingen van Maria's borst in een context.

Deze lezing is opgenomen op 26 november 2020. Het is een geluidsopmane zonder beeld.

Lezing: De (medische) geschiedenis van de huid

Door Mieneke te Hennepe

Hoe dachten medici over de huid? Op welke manier werd de huid afgebeeld? En waarom waren onderzoekers in de zeventiende eeuw zo gefascineerd door de poriën in de huid? Via een reis langs Plato, patiëntgetuigenissen, microscopische afbeeldingen, maar ook kleurrijke korsten en bulten, komen we uit bij de basis voor onze huidige visie op de huid.

Deze lezing is opgenomen op 13 december 2020. Het is een geluidsopmane zonder beeld.

Verdiepende audiofragmenten in de tentoonstelling Body language

Hiernder vindt u de verdiepende verhalen die u in de tentoonstelling Body Language bij enkele kunstwerken kunt horen. In de tentoonstelling beluistert u ze via uw telefoon met een QR code. Op deze pagina zijn de verhalen zonder QR code te beluisteren.

Man van Smarten

Door Stefan van der Stigchel

Hoe werkt aandacht? Stefan van der Stigchel vraagt de kijker goed de details van het schilderij in zich op te nemen.

De wond als vagina

Door Janneke Stegeman

Janneke Stegeman vertelt hoe deze wond haar ontroert en dichterbij Jezus brengt.

Vrome wonden

Door Peter Raedts

Peter Raedts vertelt hoe het komt dat Sint-Franciscus de 'alter Christus' wordt genoemd, de heilige die het meest lijkt op Christus.

Visioen voor twijfelaars

Door Peter Raedts

Dit schilderij legde de eucharistie op eenvoudige wijze uit aan de middeleeuwse kijker. .

Mede-lijden

Door Janneke Stegeman

Het meest bekende christelijke symbool is Christus aan het kruis. Dit symbool wordt echter pas sinds de 6de eeuw gebruikt. Waarom?

Reinigend bloed

Door Stefan van der Stigchel

Aandacht is keuzes maken. Hoe werkt dat in het brein?

Bloedboek

Door Wendelien van Welie

Hoeveel bloed heeft Christus tijdens zijn lijdensweg verloren? Volgens een middeleeuwse berekening waren dat precies 5.400 druppels. Waarom was dat zo belangrijk?

Menselijk haar

Door Wendelien van Welie

Oksel- en schaamhaar. Hoe menselijk was Christus voor de middeleeuwer?

De ene of de andere Maria?

Door Janneke Stegeman

Vrouwelijke heiligen zijn vaak herkenbaar aan iets dat het vrouwelijke overschrijdt, zoals beharing. Hoe zat dat met Maria Magdalena?

Kieskeurig zonder hoofd

Door Wendelien van Welie

Wendelien van Welie vertelt hoe het kwam dat heiligen met hun afgehakte hoofd aan de wandel gingen.

Dansen met een hoofd

Door Stefan van der Stigchel

Waarom is er tegenwoordig aandacht voor kunst in medische opleidingen? Stefan van der Stigchel vertelt over goed leren observeren.

Naakt en kwetsbaar

Door Stefan van der Stigchel

Hoe werkt mediteren?

Hoofd in een hoofd

Door Peter Raedts

Lichamelijkheid was heel belangrijk in de middeleeuwen. Daarom werden resten van heiligen bewaard en vereerd.

Controle

Door Stefan van der Stigchel

Mensen kijken met filters. Stefan van der Stigchel daagt de kijker uit om door verschillende filters naar een beeld te kijken.

Menselijk en mannelijk

Door Janneke Stegeman

Knuffelen met een beeldje van Jezus.

Menselijk en mannelijk

Door Peter Raedts

Hoe belangrijk was het geslachtsdeel van Jezus voor de middeleeuwer?

Lust en bedrog

Door Wendelien van Welie

De middeleeuwer was zeker niet preuts. Kijk maar naar de randversieringen van dit handschrift!

Het voedende lichaam

Door Janneke Stegeman

Moedermelk en bloed. Voor de middeleeuwer was het heel normaal dat lichamen voedend waren.

Intiem

Door Peter Raedts

Waarom wilde Bernardus van Clairvaux de borst van Maria kussen?

Borsten testen

Door Wendelien van Welie

Als in de middeleeuwen de moeder van een zuigeling overleed, moest er een min komen om de baby te zogen. Hoe kon je testen welke min de beste was?

Fontein van het eeuwig leven

Door Wendelien van Welie

Een fontein die gevuld is met bloed van Christus en melk van Maria. Voor de middeleeuwer waren dit de ultieme middelen om de ziel te verlossen van de zonden.