header-hoog-carnaval-RMCC-s00105_01.jpg

Ons verhaal

Feest van het vlees

Waarom we na carnaval veertig dagen vasten

Op 15 februari barstte in het zuiden het carnaval weer los. Overal zien we foto's langskomen van feestvierders in de gekste outfits. Maar weten we nog wel wat we precies vieren met carnaval en dat we na dit feest veertig dagen vasten?

Ongeduldige feestvierders beginnen vaak al op vrijdag

Van carnaval tot pasen

Carnaval is van oorsprong een katholiek feest. Het duurt drie dagen, van zondag tot en met dinsdag. Ongeduldige feestvierders beginnen echter vaak al op vrijdag. Carnaval begint zeven weken voor Pasen. De datum van Pasen wisselt elk jaar, dus die van carnaval ook. Maar het valt altijd ergens tussen 1 februari en 7 maart.

Carne vale

De naam carnaval komt waarschijnlijk uit het Latijn - carne vale - en betekent zoiets als: afscheid van het vlees. Carnaval was vroeger het laatste moment in de winter waarop je nog vlees mocht eten.

Askruisje

De woensdag na carnaval laten katholieken in de kerk met as een kruisje op hun voorhoofd tekenen. De as is het overblijfsel van verbrande buxustakken, die het jaar daarvoor zijn gebruikt voor de viering van Palmzondag. Het ritueel wordt uitgevoerd ter bezinning en als uiting van berouw.

Champagnekurken

verhaal-carnaval-2-askruisjes-ABM-v00158a_01-askruisje-op-kurk.jpg

Deze champagnekurken zijn afkomstig uit de Heilige Sint Nicolaasgaparochie uit Sint Nicolaasga (Friesland).

Vasten is grote schoonmaak in je lichaam, je geest, je relaties en je leefomgeving

Veertigdagentijd

Op het carnaval volgen veertig dagen vasten. De vastentijd duurt veertig dagen omdat Jezus zelf evenveel dagen door de woestijn zwierf zonder eten. Die vastendagen zijn verspreid over zeseneenhalve week; op zondagen tussen Aswoensdag en Pasen hoeft niet te worden gevast. Deze periode is van oudsher een tijd van inkeer, bezinning en gebed ter voorbereiding op Pasen.

Carnaval en vasten, 16e-eeuwse kopie naar een schilderij van Hieronymus Bosch, RMCC s105, nu te zien op Feest! Weet wat je viert

Carnaval tegenover vasten

Afbeelding-breedte-carnaval.jpg

Op dit schilderij wordt de losbandigheid van het carnaval vergeleken met de 'magere' vastentijd. Van links en rechts worden twee tafels binnengedragen die dienst doen als troon van respectievelijk Carnaval, een doedelzakspelende nar, en Vasten, een grote vis. In een opengebarsten doedelzak zit een groep carnavalsgasten. In de zeventiende eeuw heeft men van dit schilderij een godsdienstige satire gemaakt door toevoeging van het opschrift: 'Dit is de dans van Luther met syn nonne'.

Carnaval en vasten

Voorafgaand aan de ‘magere dagen’ vieren de katholieken nog een keer feest. In de Middeleeuwen is carnaval een eetfestijn waarbij men verkleed gaat en elkaar belachelijk maakt. Ook nu nog staat drie dagen lang het dagelijks leven op zijn kop. Feestvierders gaan verkleed de straat op en lopen mee in uitbundige optochten. Door de vermomming kan iedereen onherkenbaar en ongestraft gekke dingen doen en verdwijnen sociale ongelijkheden.