header-laag-ABM-s00071_01.jpg
Herkomst van de collectie

Onderliggende stichtingen

De collectie van Museum Catharijneconvent kent een lange geschiedenis en is herkenbaar aan de inventarisnummers die zijn gehecht aan de kunstwerken. Zij verwijzen naar de diverse Stichtingen die eigenaar zijn van delen van de Rijkscollectie: Stichting Aartsbisschoppelijk Museum (ABM); Stichting Bisschoppelijk Museum Haarlem (BMH); Stichting Oudkatholiek Museum (OKM) en de Stichting Protestantse Kerkelijke Kunst (SPKK).

Hij doorzocht zijn bisdom om het religieus erfgoed te behouden

Stichting Aartsbisschoppelijk Museum

In 1862 richtte kapelaan Gerard W. Van Heukelum (1834-1910) het Aartsbisschoppelijk Museum in Utrecht op. Hij doorzocht zijn bisdom op interessante stukken om er zeker van te zijn dat het religieus erfgoed werd behouden. De collectie van het Aartsbisschoppelijk Museum (ABM) vormt qua ouderdom, kwaliteit en omvang een belangrijk bestanddeel van Museum Catharijneconvent.

Hoogtepunten uit de collectie ABM zijn onder andere het Middelrijns altaarstuk (1410), een Kruisiging van Giovanni di Paolo (ca. 1448), Geertgen tot Sint Jans’ Man van Smarten (ca. 1490), de Gregoriusmis (1486) van de Keulse Meester van de Heilige Sippe, de beroemde Lebuïnuscodex en de ivoren Lebuïnus kelk, het getijden- en gebedenboek van de Meester van de Wodhull-Harberton Getijden (ca. 1490) en de Doop van de kamerling van Rembrandt van Rijn (1626).

Bestuur Stichting Aartsbisschoppelijk Museum

  • Prof. dr. A.M. Koldeweij (voorzitter)
  • Dr. C. Caspers (secretaris/penningmeester)
  • Mgr. drs. H.W. Woorts
  • Mr. J.L.W.M. Zuijdwijk
  • Drs. V.J.W. Bulthuis

Meer informatie over Stichting Aartsbisschoppelijk Museum vindt u hier. Of neem contact op via info@aartsbisschoppelijkmuseum.nl 

Schilderijen en beelden dreigden vergeten te worden op tochtige zolders

Bisschoppelijk Museum Haarlem

Al in de negentiende eeuw speurde de secretaris van het bisdom Haarlem, J.J. Graaf (1839-1924), actief naar oude schilderijen en beelden die vergeten dreigden te worden op tochtige zolders. Graaf vond het de moeite waard deze voorwerpen voor verval te behoeden. Deze geminachte kunstwerken legden volgens hem getuigenis af van het katholieke leven van voorgaande geslachten. Zijn zoektochten leidde in 1869 tot de oprichting van het Bisschoppelijke Museum voor kerkelijke oudheid, kunst en geschiedenis te Haarlem (BMH).

Uit de collectie BMH komen onder andere de Kruisiging (1629) van Abraham Bloemaert, een portret van Nicolaas Stenius (1650) door Frans Hals, het Interieur van de Grote Kerk te Alkmaar (1635) van Pieter Saenredam en de Staf van de abt van Egmond (ca. 1335) en een prachtige monstrans (1656). 

Mw. Drs. J. Olyslager vertegenwoordigt het Bisschoppelijk Museum Haarlem in het bestuur van Stichting het Catharijnecovnent.

Het oudkatholieke kunstbezit was minder bedreigd

Stichting Oud-Katholiek Museum

Het Oud-Katholiek Museum (OKM) vond zijn oorsprong in 1928. Tot die tijd was het oudkatholieke kunstbezit nauwelijks bedreigd door de massale afstoting van oude kerkelijke voorwerpen. De oudkatholieke schuilkerken bleven dikwijls langer in gebruik omdat men niet te kampen had met ruimtegebrek. De collectie van het museum vond een onderkomen in de Sint-Gertrudiskapel, een voormalige schuilkerk. Pastoor C. Deelder (1852-1928) en pastoor E. Lagerwey (1880-1959) slaagden er in om hier een museum voor de katholieke kunst op te richten.

Hoogtepunten uit de collectie OKM zijn onder andere de koorkap en dalmatiek van bisschop David van Bourgondië (ca. 1460); het schilderij met Vliegende engel met banderol (ca. 1615) van Abraham Bloemaert, Jan van Bijlerts Roeping van Matteüs (ca. 1625) en het brevier van Beatrijs van Assendelft (ca. 1485).

 

Bestuur Stichting Oud-Katholiek Museum

  • Dhr. E.M.P.P. Verhey (voorzitter)
  • Mw. E.M. Jansen (secretaris)
  • Dhr. N. Lenten (penningmeester)
  • Drs. S.J. Eman
  • Dhr. A.S.Cramer
Door de collectie van de SPKK toont het museum de gehele christelijke cultuur in Nederland

Protestantse Kerkelijke Kunst

In 1975 werd de Stichting Protestantse Kerkelijke Kunst (SPKK) in het leven geroepen. Deze stichting heeft tot doel de belangstelling en zorg voor voorwerpen van kunst en godsdienstpraktijk, binnen het protestantisme in Nederland, te bevorderen. Met vertegenwoordigers van de Nederlandse Hervormde Kerk, de Evangelisch-Lutherse Kerk (nu beide PKN), de Doopgezinde Broederschap, de Remonstrantse Broederschap en de Christelijk Gereformeerde Kerken van Nederland hebben verschillende protstantse groeperingen in Nederland zich verenigd in deze stichting.

Uit de collectie SPKK komen onder andere Thomas de Keyzers portretten van Carolus Niëllius en zijn vrouw, J.A. Krusemans portret van ds. Des Amorie van der Hoeven,  (1855) en de doopschotel van David Micheel (1658) Recent ontving Museum Catharijneconvent een Lutherbeeld, ontworpen door Otmar Hörl.

Bestuur Stichting Protestantse Kerkelijke Kunst

  • Ir. G. J. van der Harst (voorzitter)
  • Drs. M.L. van Wijngaarden (penningmeester)
  • Mw. drs. C.C. Verheus-Nieuwstraten (secretaris)
  • Mw. P. Beelaerts van Blokland-Kraijenhoff
  • Drs. H. Peet          
  • Mw. mr. E. Weiland

Meer informatie over de Stichting Protestantse Kerkelijke Kunst vindt u hier

Ook objecten uit de bisschoppelijke musea van de diocesen Den Bosch en Roermond behoren tot de collectie

Rijkscollectie

De collecties van de verschillende stichtingen zijn als permanente bruikleen ondergebracht in de Stichting Het Catharijneconvent (StCC), die deze in bruikleen gaf aan het Rijk. Daarnaast zijn ook voorwerpen uit de bisschoppelijke musea van de diocesen Den Bosch en Roermond toegevoegd.

Stichting Museum Catharijneconvent beheert ook een collectie die naast rijkscollectie, ook rijkseigendom is (RMCC). Hiertoe behoren oude en nieuwe bruiklenen van de toenmalige Dienst Verspreide Rijkscollectie (nu Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, RCE), bruiklenen van collega Rijksmusea en aankopen die met steun van de Vereniging Vrienden en rijksfinanciering werden en worden gedaan, en algemene legaten en schenkingen. De collectie RMCC bevat prachtige kunstwerken, waaronder de De vier kerkvaders (1632) van Abraham Bloemaert, het Avondmaalsgerei uit de Franse Kerk te Voorburg (1724), de portretten van Willem Thielen en zijn vrouw van Jonson van Ceulen (1634) en een Pieta (ca. 1425), een monumentale Boheemse of Zuid-Duitse sculptuur van lindenhout met originele polychromie.

Bestuur Stichting Het Catharijneconvent

Vanuit de Stichting Aartsbisschoppelijk Museum

  • Prof. dr. A.M. Koldeweij (voorzitter)
  • Mr. J.L.W.M. Zuijdwijk

Vanuit het Bisschoppelijk Museum Haarlem

  • Mw. drs. J. Olyslager

Vanuit Bisdom Rotterdam

  • Mr. J.C.G.M. Bakker

Vanuit de Stichting Oud-Katholiek Museum

  • Drs. S.J. Eman
  • Dhr. E.M.P.P. Verhey (penningmeester)

Vanuit de Stichting Protestantse Kerkelijke Kunst

  • Drs. ds. M.L. van Wijngaarden (secretaris)
  • Mw. drs. C.C. Verheus-Nieuwstraten

Vanuit het Bisschoppelijk Museum Den Bosch

  • Drs. C. Mennen

Vanuit het Bisschoppelijk Museum Roermond

  • Ir. R.L.M.A. Brouwers