header_tentoonstelling_het_geheim_van_de_middeleeuwen.png

Tentoonstelling

Het geheim van de Middeleeuwen

10 april t/m 16 augustus 2015

In gouddraad en zijde

Museum Catharijneconvent toont de mooiste en zeldzaamste laatmiddeleeuwse gewaden uit nationale en internationale verzamelingen.

Een tentoonstelling als deze was zelden of nog nooit eerder te zien (Algemeen Dagblad)

Pronkstukken

Museum Catharijneconvent presenteert een van de  best bewaarde geheimen in de kunstwereld. Want wie weet dat kerkelijke gewaden in de Middeleeuwen tot de meest waardevolle  kunstschatten behoorden? Deze pronkstukken, gemaakt van materialen als goudbrokaat, fluweel, gouddraad en zijde, waren kostbaarder dan schilderijen, beelden en gouden of zilveren voorwerpen.

Herman Pleij licht een tipje van de sluier op

Duurder dan een herenhuis

Opmerkelijk is dat in kerkinventarissen de liturgische gewaden vaak als eerste genoemd worden, nog voor schilderijen, beelden en liturgisch vaatwerk. Een vierstel, bestaande uit een koorkap, twee dalmatieken en een kazuifel, was destijds duurder in aanschaf dan een herenhuis.

Bekijk ruim veertig gewaden van wereldniveau

Het museum toont de top van kerkelijke naaldkunst (NRC Handelsblad)

Goed bewaard

In tegenstelling tot de middeleeuwse beeldhouwkunst zijn kerkelijke gewaden in Nederland goed bewaard gebleven, juist met dank aan de beeldenstormen. In landen die overwegend katholiek bleven, waren de middeleeuwse gewaden volop in gebruik en raakten ze versleten en uit de mode. De paramenten in de Nederlanden moesten worden verborgen en behielden zo hun waarde. Ook de zeventiende-eeuwse Utrechtse schilder Abraham Bloemaert heeft mogelijk paramenten in bewaring gehad. Hij gebruikte ze als voorbeeld voor zijn schilderijen.

De borduurkunst kan concurreren met schilderijen van Jan van Eyck, Hans Memling of Lucas van Leyden (Trouw)

Grote meesters

De ontwerpen voor de geborduurde applicaties zijn onder meer van de Meester van Alkmaar en Jacob Cornelisz van Oostsanen. Deze Nederlandse kunstenaars werden zeer gewaardeerd door de hoogste klassen. Zij werkten niet alleen voor kapitaalkrachtige kerken en kloosters, maar ook voor rijke kooplieden. Deze laatsten bestelden liturgische gewaden om hun plaats in de hemel veilig te stellen.

Een bijzonder transport

Moderne productie

Tijdens de looptijd van de tentoonstelling is ook een kleine expositie gewijd aan het Nijmeegse atelier Stadelmaier, tussen 1930 en 2010 de grootste producent van liturgische kledingstukken ter wereld. Gewaden, ontwerptekeningen, cartons en proefborduursels geven een compleet beeld van de productie. Kijk hier voor meer informatie.

Publicatie

Bij de tentoonstelling is een uitgebreide pulicatie verkrijgbaar. Dit rijk geillustreerde standaardwerk over laatmiddeleeuwse kerkgewaden uit de Nederlanden geeft inzicht in een vrijwel onbekend aspect van de (kunst)geschiedenis: de middeleeuwse borduurkunst. Het boek is verkrijgbaar voor €34.95 in de museumshop. Wilt u de publicatie graag thuis ontvangen? Stuur dan een e-mail naar info@catharijneconvent.nl.