Geen afbeelding beschikbaar

Thomas de Keyser

Portret van Carolus Niëllius (1576-1652)

-

Aertgen Gytbertsdr. Stick (1585-na 1634) en Carolus Niëllius (1576-1652)
Thomas de Keyser, 1634
SPKK s4 en s5

Aertgen Stick trouwt in 1632 met Carolus Niëllius, remonstrants predikant in Amsterdam. Zij is zijn tweede vrouw. Niëllius’ eerste vrouw is overleden door een verschrikkelijk ongeluk. Wanneer Niëllius gevangen zit op Loevestein houdt zijn vrouw hem gezelschap. Op een dag gaat ze boodschappen doen, per boot. Wanneer het bootje omslaat, verdrinkt zij samen met haar dochtertje.

Trefwoorden
Thomas de Keyser

Objectspecificatie

Objectnaam
schildering
Materiaal
olieverf, paneel
Afmetingen
Huidige locatie
Niet in het museum te zien
Verwervingsmethode
bruikleen
Objectnummer
SPKK s4

Objectbeschrijving

Uit cat. Utrecht 2002: Linksboven Niëllius: Ætatis 5.[8?]; rechtsonder gemonogrammeerd en gedateerd: TDK (ineen) Ano 1634. Rechtsboven Aertgen Stick: Ætatis 49.

Aan de achterzijde zijn vier verschillende velletjes papier geplakt:
1. (handgeschreven): 'Eigendom der Remonstrantsch Gereformeerde Gemeente, Amsterdam'
2. geheel vergeeld, handgeschreven en vrij slecht leesbaar:
'Karolus Niellius (onderstreept)
Dit's wezen van Niel, dat vol van ijver brandde,/
Toen 't schip van Staat en Kerk op zooveel klippen strandde./
Zijn oog, zijn tong, sloeg al zijn rechters zelfs in 't hart./
Hij zuiverde door wijn de kerkelijke smart./
(w.g.) Johannes Brandt'
3. geheel vergeeld, vrij slecht leesbaar en in een ouder? handschrift:
Carolus Niellius (onderstreept)
Voorheen Predikant der Walsche Kerk te Utrecht. naderhand onder de Remonstranten te Amsterdam.
Hier leeft Niel, die, vol van vier en godlijk licht,/
Den Rijn heeft onder 't kruis en buiten 't kruis gesticht./
Toen Keulen, en de Dom, die 't Utrecht is verheven,/
Zijn lessen horen kon: die 't pausdom van Geneven/
ook endlijk vond te Dort, op Loevestein zijn loon,
Zijn ende 't Amsterdam, in 't Hemelsch Rijk zijn kroon.
(w.g.) G. Brandt
4. een sticker met Historische tentoonstelling, Amsterdam 1925

Aanvullende informatie

Niëllius, Waals predikant te Utrecht, werd in 1619 vanwege zijn remonstrantse sympathieën afgezet en verbannen. Na een gevangenschap op Loevestein was hij vanaf 1632 remonstrants predikant te Amsterdam. Naar dit portret is door Crispijn de Passe II een prent vervaardigd (Hollstein 16, p. 118, nr. 94; afb. Dirkse 1994-2, p. 88). In het Centraal Museum te Utrecht bevinden zich kopieën van beide portretten door W. v.d. Heuvel uit 1918 (Utrecht 1952-1, cat. nr. 1110 en 1111).

Literatuurverwijzingen

  • 2010, Bavianen en slijkgeuzen : kerk en kerkvolk ten tijde van Maurits en Oldebarnevelt [2010], Deursen, A.Th. van, p. 307, afb.
  • 2002, schilderijen van Museum Catharijneconvent, Dijkstra, Jeltje, p. 18, 214, afb.
  • 2002, voorbeeldige vrouw , positie en invloed van de predikantsvrouw in de vroegmoderne tijd, Abels, Paul, afb.
  • 2001, Begijnen, pastoors en predikanten : religie en kunst in de Gouden Eeuw, Dirkse, Paul, afb. 60
  • 2001, Portretschilderijen van 'Arminiaense Santen', Dirkse, Paul
  • 1994, Rekkelijk of precies : remonstranten en contraremonstranten ten tijde van Maurits en Oldenbarnevelt, Kootte, T.G., p. 109, cat. nr. 166, p. 49, afb. 35
  • 1982, Tekst en uitleg [1982], Defoer, Henri L.M., p. 66, afb.
  • 1853, Geschilderde portretten toebehoorend aan de Remonstrantsch-Gereformeerde Gemeente te Amsterdam, Scheltema, P.S.
  • Jaarverslag Rijksmuseum Het Catharijneconvent, 1979